Kaartviewer (laden kan paar seconden duren)
Vroeg in de ochtend op 3 maart 1945 vertrokken 61 Engelse bommenwerpers vanuit Brussel en Vitry-en-Artois in Noord-Frankrijk richting Den Haag. Doel was een V2-installatie in het Haagse Bos die nog altijd werd gebruikt om Engeland mee te bestoken. Ze kwamen even over 9 uur aan boven Den Haag, klaar om hun bommen op de installatie te gooien. Door een ongelukkige opeenstapeling van fouten in de opdracht zou deze aanvalsgolf uitmonden in een grote ramp. Zo ging men er wel van uit dat de bommen veel nevenschade zouden veroorzaken in de wijken naast het Haagse Bos, maar dat werd als acceptabel geacht omdat men dacht dat deze wijken niet meer bewoond zouden zijn. Daarnaast waren coordinaten verkeerd ingetekend. Hierdoor lag het zwaartepunt van het bombardement niet langer in het Haagse Bos, maar in Bezuidenhout. Bij het bombardement werd een groot deel van de wijk verwoest en kwamen 550 mensen om het leven. Brandweerkaart Kort na de voltrekking van de ramp ging de brandweer op pad om te inventariseren hoe groot de schade was. Men gebruikte hiervoor een gedetailleerde plattegrond van de gemeente Den Haag waarop alle panden en adressen waren aangegeven. Op deze kaart werd met 3 kleuren aangegeven in welke mate de bebouwing was beschadigd. Deze indeling liep op van 'Licht beschadigd', via 'Onherstelbaar beschadigd' naar 'Door brand verwoest'. De verwoesting was het grootst in de huidige buurt Bezuidenhout-Midden. Hier was een groot deel van de bebouwing met de grond gelijk gemaakt. In Bezuidenhout-West werd ook veel beschadigd, maar hiervan zou veel nog te herstellen zijn. Bezuidenhout-Oost kwam er het beste vanaf. Een groot deel van deze destijds nieuwe buurt kwam er ongeschonden vanaf. Kaartviewer In de kaartviewer hebben meerdere thema's een plek gekregen. Als volgt:
Het voormalige Juliana van Stolbergplein
Brandweerkaart (Bombardement 3 maart 1945) De kaartviewer opent met de panden en hun status op 3 maart 1945. Deze worden geprojecteerd op de huidge luchtfoto. Zo is goed te zien hoe groot het gebied was dat ten prooi viel aan de bommenregen. Ook krijg je een inkijkje in het vooroorlogse stratenpatroon. In Bezuidenhout-Oost is dit grotendeels ongewijzigd. Alleen ter hoogte van de Spaarwaterstraat is de situatie enigszins aangepast. Hoe anders is dat in Bezuidenhout waar niet alleen de panden waren verdwenen, maar nadien ook een aanzienlijk deel van het stratenpatroon. De diagonale wegen met pleinen zijn vrijwel allemaal weg. Alleen een paar stukken rond de Louise de Colignystraat en het Emmapark zijn bewaard gebleven. Een groot deel van Bezuidenhout-West heeft het bombardement doorstaan. In dit gebied was wel veel schade, maar die bleek te herstellen. Functiekaart (Functies 1945) Op de functiekaart kun je zien waar de winkels, scholen, kerken en industrie zich bevonden voor het bombardement. Destijds werd de plaatsing van commerciele voorzieningen nog niet met gemeentelijk beleid aangestuurd. Winkelstraten ontstonden meer als natuurlijk ontwikkelproces waarbij de aanwezigheid van enkele winkels als een magneet werkte op andere winkeliers. De belangrijkste winkelstraten in het vooroorlogse Bezuidenhout waren de Theresiastraat en de 1e Van den Boschstraat. In Bezuidenhout-Oost ontstond een winkelgebied aan de Juliana van Stolberglaan en rond het Stuyvesantplein, maar vanwege de jonge leeftijd van deze buurt is dit winkelgebied nooit tot wasdom gekomen. Panden met enkel een woonfunctie of waarvan de functie niet bekend was worden op deze kaart in het wit aangegeven. Resterende vooroorlogse bebouwing in 2026 (Status 2026) Bij het bombardement van 1945 werd voornamelijk Bezuidenhout-Midden getroffen. Op het Emmapark en de omgeving van de Louise de Colignystraat na is weinig van deze buurt bewaard gebleven. Bezuidenhout-West is ook niet meer te herkennen op de kaart van vandaag. Deze buurt heeft het bombardement zelf doorstaan, maar is jaren na de oorlog alsnog gesloopt om plaats te maken voor de huidige buurt. Kaart 1940 Gedetailleerde basiskaart van Bezuidenhout met de vooroorlogse situatie. Naast de ligging van de panden en wegen is ook het tramnetwerk te zien. Wanneer je iets verder inzoomt dan worden de straatnamen en namen van de bijzondere panden (in het paars) ook getoond. Bron kaart: Situatieteekening van het Bezuidenhoutkwartier na het luchtbombardement van 3 maart 1945 (Haags Gemeentearchief) Bronnen functies: bezuidenhout.nl, delpher.nl en haagsgemeentearchief.nl. Hierbij is uitgegaan van functies die aanwezig waren in de oorlogsjaren.